Gerilla UX Araştırması: Beş Dakikanın Yettiği ve Yetmediği Yer
Beş dakikada kullanıcı araştırması olur mu? Dar bir soru sorduğunuz sürece olur. Gerilla UX araştırması, kafede ya da koridorda birkaç kişiyi durdurup tek bir soruya cevap toplama yöntemidir; ucuzdur, hızlıdır ve doğru soruya gerçekten cevap verir. Yöntemin başı derde girdiği yer, ekiplerin ona yanlış soruyu sormaya başladığı andır.
Hangi soruda işe yarar
Gerilla araştırma anlama sorularında iyidir. Bir ikon ne çağrıştırıyor, buton etiketi ne vaat ediyor, form alanının başlığı ne istendiğini anlatıyor mu. Bu tür sorularda tek kişinin takılması bile bilgidir, çünkü yanlış anlaşılan bir etiket kaç kişiye sorduğunuzdan bağımsız olarak yanlış anlaşılmıştır.
Uygulaması da anlatıldığı kadar basit. Hedef kitlenin bulunduğu yere gidersiniz, kısa bir eleme sorusuyla doğru kişiyle konuştuğunuzu doğrularsınız, sonra asıl sorunuzu sorup cevabı yorumlamadan not alırsınız. Beş dakika buraya yeter. Yetmeyen kısım, o notlardan sonuç çıkarırken başlıyor.
Beş kullanıcı kuralı bu soruya cevap vermiyor
Kullanılabilirlik testlerinde beş kullanıcının sorunların çoğunu yakaladığı fikri, keşif üzerine kurulu bir hesaptır: bir kullanıcının belirli bir sorunla karşılaşma olasılığı L ise, n kullanıcıda o sorunun en az bir kez görülme olasılığı 1-(1-L)^n olur. Bu hesap yakalamaktan söz ediyor, ölçmekten değil.
Tercih sorularında durum bambaşka. Kafede sekiz kişiye sorup beşi maviyi seçtiğinde elinizde yüzde 62 gibi duran bir sayı olur, ama sekiz kişilik bir örneklemin kaba güven aralığı yaklaşık yüzde 29 ile yüzde 96 arasına yayılır. Yani sonuç, mavinin azınlıkta mı kazandığını yoksa neredeyse herkesin mi seçtiğini söylemiyor. Sekiz kişiyle oran ölçülmez, olsa olsa yön sezilir.
En kötü kullanımı: yöneticiyi ikna etmek
Yöntemi anlatan metinlerin çoğu, kullanım alanları arasında yöneticiyi ya da müşteriyi ikna etmeyi sayar. Aynı metinler birkaç paragraf sonra örneklemin küçük olduğunu, stratejik kararlar için tek başına yetmediğini yazar. Bu iki cümle yan yana duramaz. Örneklem karar vermeye yetmiyorsa karar verecek kişiyi ikna etmeye hiç yetmez, yalnızca kararın arkasına sayı görüntüsü koyar.
Bir ürün ekibinde bunun nasıl bittiğini gördüm: koridorda sorulan yedi kişinin çoğunluğu yeni akışı beğenmişti, toplantı o notla kazanıldı, iki hafta sonra canlıdaki tamamlanma oranı eski akışın altına indi.
Nerede durup ölçmeye geçmeli
Karar ucuz ve geri alınabilirse gerilla bulgusu yeter. Etiketi değiştirirsiniz, ikonu değiştirirsiniz, tutmazsa geri alırsınız. Kararın arkasında geliştirme maliyeti varsa, örneğin akışın adım sayısını değiştiriyorsanız ya da veri modeline dokunan bir alan ekliyorsanız, koridordan gelen çoğunluk o yükü taşımaz. Orada canlı trafikte ölçmek gerekir. Gerilla araştırmanın işi hipotezi ucuzlatmaktır, hipotezi doğrulamak değil.
Kaynaklar