UX'te İçe Dönüklük: Sessizliği Yönteme Çevirmek
UX işinin dışa dönükler için olduğu fikri alanın en yanlış klişelerinden biri. Araştırmanın büyük kısmı dinlemek, izlemek ve not tutmaktır; hiçbiri yüksek sesle yapılmaz. İçe dönüklerin zorlandığı yer işin kendisi değil, çevresine kurulmuş toplantı düzeni.
Sessizlik görüşmenin aracıdır
Kullanıcı görüşmesindeki en yaygın hata, katılımcı sustuğunda araya girmek. Soruyu tekrar edersin, seçenek sunarsın, boşluğu doldurursun. Oysa o boşluk katılımcının cevabı toparladığı yerdir ve doldurduğunda elinde kalan şey senin verdiğin seçeneklerden biri olur. Bir kullanıcı testinde en işe yarar cümleyi, soruyu tekrar etmek yerine on saniye susunca aldım.
Bekleyebilmek öğrenilebilir bir beceri. İçe dönükler oraya daha kısa yoldan varır, çünkü sessizlik onlar için doldurulması gereken bir kusur değil.
Beyin fırtınası kötü bir format
Ortak toplantıda yüksek sesle fikir üretmek, içe dönükleri geri planda bıraktığı için değil, herkes için verimsiz olduğu için sorunlu. Aynı anda tek kişi konuşur, diğerleri sırasını beklerken kendi fikrini unutur, ilk söylenen cümle odanın çerçevesini kurar. Aynı kişiler ayrı ayrı yazıp sonra birleştirdiğinde daha fazla ve daha çeşitli fikir çıkar.
Pratik karşılığı basit: on beş dakika herkes kendi listesini yazsın, listeler birlikte okunsun, tartışma oradan başlasın. Bu düzende sessiz duran kişi katkısız kalmaz, sadece katkısını konuşarak değil yazarak verir.
Toplantı yerine yazı, ama hesabını yaparak
Altı kişilik bir saatlik toplantı altı kişi-saat harcar. Aynı içerik iki sayfalık bir belgeye taşınsa yazması yarım saat, okuması kişi başı beş dakika sürer: toplam bir saatin altında kalır. Karar gerektirmeyen, durum aktarmaktan ibaret toplantılar bu hesabı hiçbir zaman geçemez.
Hesabın tersine döndüğü yer de var. Tarafların anlaşamadığı, sekiz turluk yazışmaya dağılacak bir konu yirmi dakikalık görüşmede biter. Ayrım toplantının kendisinde değil, konunun kaç turda kapandığında.
Uzaktan çalışmanın sınırı
Sessiz ortam ve kesintisiz saatler, derin çalışma isteyen her iş için avantaj. Kullanıcı yolculuğundaki tutarsızlığı fark etmek, kayıtları tekrar tekrar izlemek, arayüzdeki küçük sapmaları not etmek bölünmüş bir günde olmuyor.
Buna karşılık izolasyon gerçek bir risk ve asenkron kanallar tek başına onu çözmüyor. Yazılı iletişim bilgiyi taşır, bağlamı ve güveni taşımaz. Haftada bir birebir görüşme, ekip toplantısına katılmaktan daha çok işe yarar.
Ekibi yönetenlere
- Gündemi toplantıdan önce paylaş. Hazırlıklı gelen kişi sessiz kalmaz.
- Karar toplantısında herkesin görüşünü sözlü almayı bırak; kısa yazılı tur çok daha eşit sonuç verir.
- Görünmeyen katkıyı adıyla söyle. Araştırma notunu yazan kişi, sunumu yapan kişi kadar görülmüyorsa sorun kişilikte değil sende.
İçe dönüklük geliştirilmesi gereken bir eksik değil. Kullanıcıyı anlamak için gereken dikkati zaten taşıyan bir çalışma biçimi, üzerine kurulmuş süreçler onu bastırmadığı sürece.
Kaynaklar