Tasarımda Alçakgönüllülük: Geri Bildirimi İşe Yarar Hale Getirmek
Alçakgönüllülük tasarımda çoğunlukla bir karakter övgüsü olarak dolaşır. Günlük işteki karşılığı ise çok daha somut: tasarımını savunmak yerine kullanıcının onunla nasıl boğuştuğunu izlemek, kritiği işe yarayacak biçimde istemek ve gelen yorumların hangisinin uygulanacağı konusunda kararı belirsiz bırakmamak.
Cilalı ekran onay getirir, eskiz düzeltme getirir
Bir ekranı bitmiş görünümüyle masaya koyduğunda alacağın yorum genelde "güzel olmuş"tur. Aynı akışı kaba kutularla, elle çizilmiş gibi duran bir taslakla gösterdiğinde insanlar akışın kendisini tartışmaya başlar. Sebep karakter değil, verilen sinyal: tamamlanmış bir yüzey karar verilmiş demektir, kimse verilmiş bir kararı bozmak istemez.
Pratik karşılığı basit. Yön kararlarını, yani adım sayısını, sıralamayı ve hangi bilginin hangi ekranda durduğunu taslak aşamasında sor. Renk, boşluk, mikro kopya gibi yüzey kararlarını yüksek çözünürlüklü tasarımda sor. İkisini tek toplantıda birleştirirsen tartışma her seferinde butonun rengine kayar ve akıştaki asıl sorun kimsenin dikkatini çekmeden geçer.
"Beğendin mi" sorusunun karşılığı yok
Kullanıcıya tasarımı sorduğunda tercih alırsın, davranış almazsın. İşe yarayan biçim görev vermek: "Geçen hafta aldığın şu ürünü iade etmek istiyorsun, nereden başlarsın?" Sonra sus. Duraksadığı, geri döndüğü, yanlış yere tıkladığı her an not.
Kaç kişiyle test edeceğine dair sihirli bir sayı aramaya gerek yok. Aynı sorunlar ikinci ya da üçüncü kişide tekrar etmeye başlamışsa yeni kişi eklemek yeni bilgi getirmiyor demektir, orada kes ve düzeltmeye geç. Yeni sorunlar hâlâ çıkıyorsa devam et.
Yazılı kritik mi, kritik toplantısı mı
İkisini de yeterince denedikten sonra yazılı kritiği toplantıdakinden daha güvenilir buluyorum. Toplantıda ilk konuşan kişi çerçeveyi kurar, kıdemli biri konuştuysa geri kalanı ona göre hizalanır, odadan tek bir görüş çıkar. Yorumlar önce yazıyla toplandığında herkes aynı anda ve birbirini duymadan yazar; çelişen iki görüş masaya çelişkisiyle birlikte gelir, bu da tasarımcı için toplantıdan çıkan sahte uzlaşıdan çok daha kullanışlıdır.
Kod incelemesinde "burası neden böyle" sorusu gündelik bir sorudur, kimse üstüne alınmaz. Aynı soru tasarım kritiğinde çoğu ekipte savunmayı tetikler. Aradaki fark sorunun kendisinde değil, yazılı ve kayıtlı olmasında: yazılı soru cevaplanır, sözlü soru savunulur.
Açık olmakla karar vermemek arasındaki sınır
Her geri bildirimi uygulayan tasarımcı alçakgönüllü değil, kararsızdır. Sekiz kişilik bir kritikte herkesin ufak bir itirazı olur; hepsini sırayla uygularsan ortaya kimsenin savunmadığı bir ortalama çıkar.
Ayrım için işe yarayan bir kural var: gözlem bağlayıcıdır, tercih değildir. "Kullanıcı bu adımda geri döndü" bir gözlemdir, ele alınır. "Ben olsam menüyü sola alırdım" bir tercihtir; gerekçesi sorulur, gerekçe bir gözleme dayanmıyorsa kayda geçer ve orada kalır. Kararı kimin verdiği baştan belli olsun. Alçakgönüllülük kararı dağıtmak değil, verdiğin kararın yanlış çıktığını kabul edip geri alabilmektir.
Öğrenmenin trend takibiyle ilgisi az
Yeni bir araç ya da tasarım akımını takip etmek kolay kısım. Zoru, kendi altı ay önceki işine dönüp bakmak: o zaman doğru sandığın hangi karar bugün destek talebi üretiyor? Bu soruyu düzenli soran biri, izlediği eğitim videosu sayısından bağımsız olarak ilerler.
Kaynaklar