AR Arayüzlerinde Kullanılabilirlik Heuristikleri ve Düşen Onuncu Madde
Nielsen'in kullanılabilirlik heuristikleri masaüstü arayüzler için yazıldı. Artırılmış gerçeklikte ise arayüz ekran değil, odanın kendisi: ışık değişiyor, yüzey kayıyor, kullanıcı kalabalık bir kaldırımda telefonu havada tutuyor. Labrie ve Cheng'in mobil AR için uyarladığı liste bu farkı kapatmaya çalışır. İyi bir liste, ama bir yerinde eksik.
Uyarlanan dokuz madde
Uyarlama, Nielsen'in maddelerini AR bağlamında yeniden yazar. Özetle:
- Sistem durumu görünürlüğü: algılama ve yükleme sürerken kullanıcı bunu ekranda görsün.
- Gerçek dünyaya uygunluk: sanal nesne yüzeye otursun, fiziksel engeli tanısın, ölçeği şaşırmasın.
- Kullanıcı kontrolü: yerleştirmeyi geri alma, taşıma, silme her an elde olsun.
- Tutarlılık: döndürme ve kaydırma jestleri her nesnede aynı çalışsın.
- Hata önleme: silme ve kalıcı yerleştirme gibi geri dönüşü zor eylemler onay istesin.
- Tanıma: hangi nesnenin seçili olduğu ve o nesneye ne yapılabileceği ekranda görünsün.
- Minimalizm: kamera görüntüsünün üstü zaten kalabalık, arayüz üstüne bir kalabalık daha koymasın.
- Hatadan kurtarma: sebebi ve çıkış yolunu birlikte söylesin.
- Rehberlik: özellikle ilk yüzey taramasında kısa bir yönlendirme olsun.
Eksik olan madde
Nielsen'in listesi ondur, yukarıdaki dokuz. Düşen madde esneklik ve kullanım verimliliği, yani deneyimli kullanıcıya kısayol sunma maddesi. Neden düştüğü tahmin edilebilir: AR'de klavye yok, kısayol demek jest demek, jest de keşfedilmesi en zor arayüz öğesi. Maddeyi listeden çıkarmak sorunu ortadan kaldırmıyor.
Peki ya kullanıcı aynı sahneyi onuncu kez kuruyorsa? Mağaza uygulamasında her açılışta odayı baştan taratmak, ilk seferde iyi rehberlik sayılan şeyin onuncu seferde ceza haline gelmesidir. Son sahneyi hatırlamak, kayıtlı yerleşimi tek dokunuşla geri getirmek, sık kullanılan nesneyi listenin başına almak: bunların hiçbiri jest icat etmeyi gerektirmiyor. Uyarlanmış liste bu maddeyi atlarken aslında AR'nin en tekrarlı kullanım senaryosunu da atlamış oluyor.
Google Maps örneği nerede tutuyor, nerede tutmuyor
Live View, heuristikleri örneklemek için sık kullanılır. Yerinde kullanıldığı yerler açık: yönlendirme okları sistem durumunu taşır, oklar binaların ölçeğine oturur, konum kaybedildiğinde uygulama bunu saklamak yerine söyler ve kamerayı çevirmenizi ister.
Buna karşılık aynı örneğe sık iliştirilen "geri al ve yinele düğmeleri görünür olur" cümlesi tutmuyor. Yürüyüş navigasyonunda geri alınacak bir kullanıcı işlemi yoktur; nesne yerleştirmiyorsunuz, yön seçmiyorsunuz. Bu, heuristik anlatırken en sık düşülen tuzak: her maddeye zorla bir örnek bulmak ve örneği maddeye benzemeye zorlamak. Dokuz madde varsa dokuz örnek olmak zorunda değil.
Live View'ın asıl ilginç yanı başka: birkaç saniye sonra telefonu indirmenizi ister ve normal haritaya döner. Uygulama kendi kullanım süresini kısıtlıyor. Sosyal bağlama duyarlılık maddesinin en net karşılığı bu, ve bir düğmede değil, bir kısıtlamada duruyor.
Değerlendirmeyi nasıl yapmalı
Heuristik geçiş, kullanıcı testinin öncesine aittir. Test seansını temel kusurları bulmakla harcamak pahalıdır; o seansta zaten bilinen bir hatayı bir kez daha görmüş olursunuz. Tersini yapan ekipler de var, yani heuristik geçişi testin yerine koyanlar (bunu iyi bir takas bulmuyorum).
İki pratik nokta işe yarıyor. Birincisi, tek kişi listeyi tek başına geçtiğinde sorunların ancak bir bölümünü yakalar; iki üç kişi ayrı ayrı geçip bulgularını sonra birleştirdiğinde tablo belirgin biçimde dolar. İkincisi AR'ye özgü: aynı prototipi ofis masasında ve dışarıda güneşte denemeden değerlendirme tamamlanmış sayılmaz. Yüzey algılama, parlak zeminde ve loş odada aynı prototipten iki farklı ürün çıkarır.
Kaynaklar