UX Portföy Projesi: Vaka Çalışmasını Neyin Taşıdığı

Bir UX portföyü yetenek vitrini değil, karar dosyasıdır. Portföyünüze bakan kişi ekranların güzelliğini değil, o ekranlara nasıl vardığınızı arar. Bakacak vakti de birkaç dakikadır. Portföyün tek işi, verdiğiniz kararları ve gerekçelerini en kısa yoldan görünür kılmak.

Portföy neyi kanıtlar

İnceleyen kişinin kafasındaki soru tektir: bu tasarımcı neden böyle yapmış? Bitmiş ekran görüntüsü bu soruyu cevaplamaz, ara adımlar cevaplar. İlk denediğiniz çözüm, onu neden bıraktığınız, yerine koyduğunuz şeyin neyi düzelttiği. Bir projeyi bu üç cümleyle anlatabiliyorsanız portföyde yeri var; anlatamıyorsanız kalan her şey süstür ve dosyayı kabartmaktan başka işe yaramaz.

Freelance tarafında durum biraz farklı, çünkü karşınızdaki çoğu zaman tasarımcı değil. Orada da işe yarayan şey aynı: problemi müşterinin dilinde tanımlayıp çözümün ne kazandırdığını göstermek.

Semantik IxD'nin dört başlığı eşit ağırlıkta değil

"UX Magic" kitabının Semantik IxD yaklaşımı, etkileşim tasarımını dört başlık üzerinden kurar:

• Grammar: arayüzün görsel ve dilsel tutarlılığı, yani aynı işi yapan öğenin her yerde aynı görünmesi.
• Visualization: karmaşık süreci okunabilir bir modele indirmek.
• Flow: kullanıcının görevi baştan sona kesintisiz yürütebilmesi.
• Game Theory: davranışı teşvik eden kurgular.

Portföy için ilk üçü doğrudan gösterilebilir. Bir bileşen envanteri Grammar'ı, bir akış şeması Flow'u tek bakışta kanıtlar. Game Theory ise gerçek kullanıcı, gerçek trafik ve zaman ister; tek kişilik bir okul projesinde "puan sistemi ekledim" cümlesinden ötesine geçmez. Kanıtlayamayacağınız başlığı portföye koymayın.

Prototip: kaba çizim, cilalı ekrandan iyidir

Balsamiq'i portföy projeleri için Axure'den daha yararlı buluyorum. Kaba çizim tasarımın bitmediğini açıkça söyler, bu da test ettiğiniz kişiyi renk ve yazı tipi yorumu yapmaktan alıkoyup akışa yönlendirir. Axure'ün koşullu mantık gücü ancak akış gerçekten dallanıyorsa, mesela bir onay sürecinde rol bazlı ekranlar varsa karşılığını verir. Basit bir kayıt akışı için Axure'e yatırılan saat, doğrudan zarardır.

Testi kaydedin: kim, hangi görev, nerede takıldı, kaç saniye. Portföydeki en değerli cümle bu kayıttan çıkar, çünkü doğrulanabilir tek şey odur.

Aynı iskeleti her projeye uygulamayın

Portföy tavsiyelerinin çoğu kendi içinde çelişir: bir yandan uzun yazıdan kaçın denir, öte yandan süreç notu, zorluk anlatısı ve öğrenim bölümü eklemeniz istenir. İkisi aynı sayfada duramaz.

Aritmetiği yapın. Giriş, problem, çözüm, sonuç, öğrendiklerim şeklindeki beş başlıklı iskeleti dört projeye uygularsanız yirmi bölümlük, hepsi aynı sırayla ilerleyen bir doküman çıkar. Okuyan kişi ikinci projenin ortasında kalıbı fark eder ve okumayı bırakıp taramaya geçer. Ondan sonra ne yazdığınızın önemi kalmaz.

Doğrusu şu: bir projeyi tam derinlikte kurun, iskeleti orada sonuna kadar işletin. Diğerlerini tek ekranlık özete indirin, sadece problem cümlesi, ana karar ve çıktı. Portföyün ağırlığı proje sayısında değil, bir projeyi ne kadar dürüst anlattığınızda.